سلچوک جاندان‌سایار، رئیس انجمن روان‌پزشکی ترکیه: گرایش جنسی با فشار تغییر نمی‌کند
در اوایل اکتبر ۲۰۲۶ در ترکیه، پروفسور دکتر سلچوک جاندان‌سایار (Selçuk Candansayar)، رئیس انجمن روان‌پزشکی ترکیه (Türkiye Psikiyatri Derneği, TPD)، با انتشار پیامی رسمی از کارزار مدنی «ما آزادی می‌خواهیم» (Özgürlük İstiyoruz) حمایت کرد و تأکید نمود که گرایش جنسی بیماری نیست و نمی‌توان آن را با فشار، تهدید یا مجازات دولتی تغییر داد.
بر اساس گزارش پایگاه خبری مستقل بیانت (Bianet) ، جاندان‌سایار خاطرنشان کرد که پزشکی علمی مبتنی بر شواهد از دیرباز گرایش جنسی و هویت جنسیتی را به عنوان مؤلفه‌های بنیادین و طبیعی وجود انسانی و نه پدیده‌های بیمارگونه به رسمیت شناخته است. این روان‌پزشک با تکیه بر نزدیک به چهار دهه تجربه بالینی هشدار داد که وادار کردن افراد به زندگی در خفا، ترس و انگ اجتماعی آسیب‌های شدیدی به سلامت روان وارد می‌کند: «انسان تنها زمانی از نظر روانی سالم است که بتواند در هماهنگی با وجود و هویت خویش زندگی کند. زندگی در ترس، بدنامی و پنهان‌کاری روان انسان را مستقیماً تخریب می‌کند».
رئیس انجمن روان‌پزشکی ترکیه نگرانی عمیق خود را از فشارهای اداری و قضایی فزاینده علیه گروه‌های مدافع حقوق دگرباشان جنسی و نهادهای فعال در حوزه سلامت جنسی ابراز کرد. وی یادآور شد که در جریان احکام اخیر فیلترینگ در ترکیه، حتی صفحات رسمی انجمن روان‌پزشکی ترکیه و دیگر نهادهای پزشکی در شبکه‌های اجتماعی نیز مسدود شده‌اند. جاندان‌سایار تأکید کرد که جرم‌انگاری نهادهای مدنی و مراکز علمی نمی‌تواند هویت انسانی را دگرگون کند، بلکه تنها افراد را به انزوا کشانده و آنان را از دسترسی به اطلاعات معتبر پزشکی و خدمات درمانی محروم می‌سازد: «هیچ‌کس نباید به خاطر هویت خود در ترس زندگی کند، سازمان‌های جامعه مدنی نباید مجرم شناخته شوند و هیچ بیماری نباید از مراجعه به پزشک واهمه داشته باشد».
در مقابل، مقامات دولتی ترکیه بر مشروعیت و ضرورت اقدامات قضایی و انتظامی پافشاری می‌کنند. وزارت دادگستری و نهادهای امنیتی اظهار می‌دارند که عملیات گسترده با عنوان «خانواده‌ام در امان است» (Ailem Güvende) با هدف «محافظت از کودکان، نهاد خانواده و نظم عمومی» و رسیدگی به تخلفات مربوط به قانون تشکل‌ها و منابع مالی خارجی ثبت‌نشده اجرا شده است.
انجمن روان‌پزشکی ترکیه (TPD) که در سال ۱۹۹۵ تأسیس شد، اصلی‌ترین نهاد تخصصی پزشکی در حوزه سلامت روان در این کشور است که هزاران روان‌پزشک را نمایندگی می‌کند و در راستای استانداردهای بالینی مبتنی بر علم، اخلاق پزشکی و حقوق بیماران فعالیت دارد.
پیش از این، «اورانیا» گزارش‌هایی درباره راه‌اندازی کارزار «ما آزادی می‌خواهیم» توسط فعالان حقوق بشر پس از بازداشت‌های گسترده در ترکیه، احکام قضایی فیلترینگ منابع پزشکی و ال‌جی‌بی‌تی و همچنین مسدودسازی پایگاه خبری مستقل T24 به دلیل پوشش مسائل حقوق شهروندی منتشر کرده بود.
