«Latin Amerika'nın Queer Geçmişleri» — Santiago Joaquín Insausti'nin 20. yüzyılda cinsellik tarihi üzerine derleme kitabı

Ekim 2024’te Arjantin yayınevi Prometeo Editorial, “Pasados queer en Latinoamérica: Historias de la sexualidad en el siglo XX” (Latin Amerika’nın Queer Geçmişleri: 20. Yüzyılda Cinsellik Tarihleri) adlı derleme kitabı İspanyolca olarak yayımladı. Derleyici, Buenos Aires Üniversitesi’nde Sosyal Bilimler doktoru olan Arjantinli sosyolog Santiago Joaquín Insausti’dir. Arjantin Ulusal Bilimsel ve Teknik Araştırmalar Konseyi’nin (CONICET) araştırmacısı olup çalışma merkezi General Sarmiento Ulusal Üniversitesi’dir. Daha önce Meksika Ulusal Özerk Üniversitesi’nin Sosyal Araştırmalar Enstitüsü’nde (IIS-UNAM) doktora sonrası araştırma yapmış ve Barselona Özerk Üniversitesi’nde María Zambrano bursiyeri olarak çalışmıştır.

Derleyiciye göre bu, Latin Amerika queer tarihine münhasıran adanmış ilk derlemedir. On yıllar boyunca tarih yazımı bu konuyu göz ardı etmiştir; ancak eserin yazarları bunun marjinal bir konu olmadığını kanıtlamaktadır: geçmişte cinsellik ve toplumsal cinsiyeti yeniden düşünmek, tüm bölgenin siyasi, sosyal ve kültürel tarihini yeniden yazma olanağı açmaktadır.

Derleme, Arjantin, Brezilya, Meksika, Amerika Birleşik Devletleri ve İspanya’dan araştırmacıları bir araya getirmektedir. Önsözü, Brown Üniversitesi’nden tarihçi James N. Green yazmıştır; Green, Latin Amerika’da LGBT tarihi çalışmalarının öncülerindendir. Katkıda bulunanlar arasında San Diego Eyalet Üniversitesi’nde Tarih Bölümü başkanı ve profesörü Pablo Ben de bulunmaktadır; Ben, Arjantin ve Latin Amerika’da cinsellik tarihi alanının uzmanıdır.

Tematik olarak derleme, üç ülkeye ilişkin geniş bir konu yelpazesini kapsamaktadır: Arjantin, Brezilya ve Meksika. Yazarlar; Afrikalı-Amerikan dinlerinin cinsellikle ilişkisini, Latin Amerika şehirlerindeki LGBT mekânlarını, Güney Konisi diktatörlükleri döneminde cinsel azınlıklara yönelik devlet baskısını, cinsel kurtuluş hareketlerini, Arjantin’in demokratik geçiş sürecindeki queer aktivizmi ve 20. yüzyıl Meksikası’nda homoerotizmin ve eşcinselliğin tarihini incelemektedir.

Derlemenin öne çıkan hedeflerinden biri, Latin Amerika queer tarihini daha erişilebilir kılmaktır: Luzofon araştırmacıların ve Küresel Kuzey’den akademisyenlerin çalışmalarını İspanyolcaya çevirerek daha geniş bir İspanyolca konuşan okuyucu kitlesine ulaşmayı ve cinsellik tarihinin bölgede bir akademik disiplin olarak kurumsallaşmasını desteklemeyi amaçlamaktadır.